İş hayatının stresi, sosyo-ekonomik koşullar, ebeveyn olmak, bağımlılık, cinsel sorunlar veya iletişim kopukluğu gibi nice sorun, ilişkileri günden güne yıpratabiliyor. Bu tip durumlarda bazı çiftler, kendi aralarında konuşarak birçok sorunu aşabilse de bazıları kendilerini yol ayrımında bulabiliyor. Bu noktada devreye “çift terapisi” giriyor. Peki ama çift terapisi, ilişkileri kurtarabilir mi? Yoksa tam anlamıyla bir zaman kaybı mı?
Öncelikle bunun tek cevabı yok; bazı ilişkileri kurtarabilirken bazılarını kurtaramayabiliyor. Bir terapist doğru adımları atarken diğeri atamayabiliyor. Bazen ilişkiyi kurtarmanın anahtarı etkili birkaç seans olurken bazı durumlarda bu terapiler tam anlamıyla bir zaman kaybı olabiliyor.
Ancak uzmanlara göre, çift terapileri sizi, içinde sıkışıp kaldığınızı düşündüğünüz rutinden kurtarmaya yardımcı olabiliyor. Özellikle de kendi aranızda konuşmak sorunları bir türlü çözemiyorsa etkili bir çift terapisti bunu sağlayabiliyor.
Psikolog Sara Nasserzadeh, CNN’e verdiği demeçte, öncelikle her iki tarafın da dinlendiğini, saygı duyulduğunu ve önemsendiğini hissetmeye ihtiyaç duyduğunu söylüyor. (1) GQ’ya konuşan evlilik ve aile terapisti Sandra Espinoza da bulaşık (veya temizlik) gibi küçücük bir konudaki anlaşmazlığın bile kavgaya dönmesinin, eşlerin büyük olasılıkla, desteklenmediğini veya değer verilmediğini hissetmesiyle ilgili olduğunu söylüyor. (2)
Kalp Doktoruna Gitmek için Kalp Krizi Geçirmeyi Beklemeyin
Lisanslı bir terapist olan James C. Wadley de terapinin, çiftlerin duyguları aracılığıyla konuşmalarına olanak tanıdığını ifade ediyor: “Çoğu zaman, ilişkiyi sürdürebilecek ortak zemin oluyor. Çiftler uzlaşmaya istekliyse, söz konusu sorunlu durum değişebiliyor.”
Konunun uzmanları ayrıca çiftlerin, kriz durumuna gelmeden çok önce terapiste başvurmaları gerektiğini de belirtiyor. Çünkü sorunlar daha küçükken çözülmediğinde birbirini görmezden gelme, bağırma çağırma ve diğer kötü davranışlar artıyor.
Bu durumda daha öncesinde terapistin nesnel bakış açısı, bütün sorunları çözebilecekken -daha doğrusu çiftlerin yaklaşımını değiştirebilecekken- ilişki istenmeyen bir noktaya varabiliyor. Hele ki çocuk varsa bu tip sonuçların, çocuğa psikolojik açıdan hayat boyu etkisini sürdürebilecek yansımaları olabiliyor.
Çift Terapisi Sırasında Neler Oluyor? Ne Kadar Sürüyor?
Terapistten terapiste farklı yöntemler söz konusu olsa da genelde süreç şöyle işliyor: İlk seanslar, terapistinizin sizi ve ilişkinizi tanımasını, ilişkinin iyileşmesini umduğu noktaları tartışmasını ve sonraki seanslarda da içine düştüğünüz, ilişkide sorun yaratan rutinleri belirlemesini içeriyor.
Çoğu terapist, sonraki seanslardan önce çiftlere, birtakım “ödevler” verebiliyor. Psikoterapist Samantha Manewitz, deneyimlerine göre asıl faydalı sürecin, seansın dışında, çiftler bu ödevleri yaparken, yani ilişki için çabalarken gerçekleştiğini söylüyor.
Bazen de terapistler ödev vermek yerine yaşadığınız sorunların nedenlerini görmenizi sağlayarak eyleme geçmenizi bekliyor. Hatta bazıları “Ayrılmamalısınız” bile demiyor. Nedenleri ve sorunlu gözüken durumları ortaya koyarak kararı tamamen size bırakıyor.
Bazı çiftler için terapi birkaç seansta faydasını gösterirken bazılarında farklı yöntemlerin de devreye girmesiyle bu seanslar yıllarca sürebiliyor. Tabii taraflar çözüme kapalıysa ve terapist herhangi bir gelişme görmüyorsa terapi erkenden bitebiliyor. Böylelikle taraflar, terapistin ardından bir avukat veya doğrudan adliyenin yolunu tutuyor.
Çift Terapisi Boks Maçına Dönmemeli
En önemlisi de eşlerin açık açık konuşması ve bunu dinleyecek üçüncü ve nesnel bir bakışın (terapistin) görüşlerini dinlemeye, bakış açılarını, alışkanlıklarını değiştirmeye, içine düştükleri kalıpları kırmaya ve hatalara son vermeye istekli olmaları.
Women’s Health yazarı Sarah Miller, çift terapisinin, iyileşmenize ve ilişkiyi yeniden inşa etmenize yardımcı olabileceğini söylüyor. (3) Buna karşın ilişkiyi sarsan hatalara (mesela aldatmaya) devam ediliyorsa bunun ciddi anlamda kötüye işaret olduğunun altını çiziyor.
Çift terapileri bazen karşılıklı olarak “Sen böylesin”; “Ama sen de şöylesin” gibi atışmalarla boks maçına dönebiliyor. Güney Afrika Uygulamalı Psikoloji Koleji (SACAP) eğitimcileri, çift terapisinin işe yarama ihtimalinin, kendinizdeki sorunları çözmeye istekli olmanızdan geçtiğini, aksi halde boşansanız bile o sorunların sizinle bir sonraki ilişkinize yansıyacağını söylüyor. (4)
Terapiste gidin ya da gitmeyin; ilişkinizin gidişatı kötüyse ve bu yazıyı okurken birlikteliğinize dair ufacık bir umudunuz varsa, içinde bulunduğunuz toksik rutinden etkili iletişim sayesinde bakış açınızı değiştirerek çıkmanızı; kısacası ilişkinizi kurtarmanızı diliyoruz. Vesile olursak ne mutlu…
Kaynakça
